Pety do gniazda

Niedopałki papierosów rzadko budzą pozytywne emocje i skojarzenia. Tymczasem najnowsze badania pokazują, że dla ptasich piskląt mogą być dobrodziejstwem.

pety do gniazda Parus major (czerwiec 2007, Lipa) HV1X7026 copyNiektóre gatunki pospolitych ptaków miejskich znane są z umiejętnego wykorzystywania pozostawianych przez ludzi śmieci. Brytyjscy naukowcy zidentyfikowali wiele niezwykłych elementów „wyposażenia” ptasich gniazd. Do konstrukcji wykorzystywane są torby zakupowe, druty miedziane i fragmenty szeleszczących opakowań. Ostatnio naukowcy w Meksyku dokonali ciekawej obserwacji. Niektóre gatunki tamtejszych ptaków wykorzystywały tworzywa stosowane w filtrach papierosów, gromadząc je z niedopałków.

Materiał ten – charakteryzujący się intensywnym, cuchnącym zapachem zgromadzonej nikotyny – zawiera wysokie dawki wielu substancji lotnych obecnych w liściach tytoniu. Ich podstawowym celem nie jest utrzymywanie stanu uzależnienia palących. W naturze są one wytwarzane przez rośliny jako naturalne insektycydy, chroniące je przed owadami.

Naukowcy uważają, że ptaki zabierające niedopałki do swoich gniazd wykorzystują zawarte w nich aromatyczne związki chemiczne do wzmocnienia systemu odpornościowego piskląt, co w konsekwencji pobudza rozwój ptaków. Nikotyna znajdująca się w materiale filtracyjnym posiada właściwości owadobójcze, dzięki czemu gniazdo i pisklęta mogą być utrzymywane są w stanie wolnym od pasożytów.

Tego rodzaju mechanizm stosowany jest w przyrodzie dość powszechnie. Wiele gatunków ptaków znosi do swoich gniazd różnego rodzaju rośliny aromatyczne w celu zabezpieczenia przed pasożytami, które mogą wywoływać choroby i osłabiać pisklęta, hamując w ten sposób ich rozwój i zmniejszając szansę przeżycia. Wykorzystanie niedopałków do budowy gniazd byłoby więc „naturalnym” sposobem ochrony.

Naukowcy z meksykańskiego Uniwersytetu w Tlaxcala postanowili sprawdzić, czy tego rodzaju zachowania faktycznie powodowane są ochroną przed pasożytami. W 55 gniazdach dzikich wróbli (Passer domesticus) i dziwuszek (Carpodacus mexicanus) zamontowane zostały specjalne pułapki dla pasożytów w połowie zabezpieczone filtrami pachnącymi nikotyną, a w połowie filtrami z papierosów niepalonych. Bez względu na cykl życia ptaków, pułapki z czystego puchu zbierały więcej pasożytów.

Mateusz Łukasiewicz / fot. Grzegorz Leśniewski.

    • ©Fundacja Ochrony Głuszca 2013
    • projekt - Unia Interactive

    Facebook

    Twitter